Ασφαλίσεις
Ασφάλιση υγείας: οικογενειακός γιατρός, HMO ή τηλεϊατρική;
Βασικό ή εναλλακτικό μοντέλο (ιατρείο, τηλεϊατρική, φαρμακείο): τι υπόσχεστε, ποια έκπτωση επιτρέπει ο νόμος και πότε μπορείτε να αλλάξετε.
Σύνταξη Kuittly · στοιχεία ελεγμένα σε επίσημες πηγές
Γενική πληροφορία, όχι προσωπική συμβουλή. Αν έχετε αμφιβολίες, ρωτήστε την αρμόδια υπηρεσία ή την ασφαλιστική.
Στη βασική ασφάλιση υγείας (LAMal/KVG) μπορείτε να κρατήσετε την ελεύθερη επιλογή γιατρού (βασικό μοντέλο) ή να επιλέξετε ένα εναλλακτικό μοντέλο: οικογενειακός γιατρός, ιατρικό κέντρο (HMO), τηλεϊατρική ή φαρμακείο. Με ένα εναλλακτικό μοντέλο υπόσχεστε να απευθύνεστε πρώτα στο συμφωνημένο σημείο, και το ασφάλιστρό σας είναι συνήθως χαμηλότερο. Οι καλυπτόμενες παροχές μένουν ίδιες.
Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στο βασικό και σε ένα εναλλακτικό μοντέλο;
Με το βασικό μοντέλο πηγαίνετε στον γιατρό που θέλετε. Ο νόμος σάς δίνει αυτή την ελεύθερη επιλογή (LAMal, άρθρο 41).
Με ένα εναλλακτικό μοντέλο δέχεστε, σε συμφωνία με το ταμείο σας, να περιορίσετε την επιλογή σας στους παρόχους υγείας που αυτό ορίζει. Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Δημόσιας Υγείας (BAG/OFSP) μιλά για «μοντέλα με περιορισμένη επιλογή παρόχων». Σε αντάλλαγμα, το ταμείο μπορεί να μειώσει το ασφάλιστρο.
Οικογενειακός γιατρός, HMO, τηλεϊατρική: ποια μοντέλα υπάρχουν;
Από το 2027 η BAG κατατάσσει τα μοντέλα σε τέσσερις κατηγορίες στο priminfo.admin.ch. Διαφέρουν ως προς το πρώτο σημείο επαφής:
- PRAXIS: πηγαίνετε πάντα πρώτα σε ένα ορισμένο ιατρείο, για παράδειγμα σε οικογενειακό γιατρό ή σε ιατρικό κέντρο. Αν χρειαστεί, το ιατρείο σάς παραπέμπει σε ειδικό.
- TEL_DIG: η πρώτη επαφή γίνεται πάντα τηλεφωνικά ή online, για παράδειγμα με ένα κέντρο τηλεϊατρικής ή μια εφαρμογή.
- PHARM: η πρώτη επαφή είναι ένα συνεργαζόμενο φαρμακείο του ταμείου.
- FLEX: επιλέγετε ανάμεσα σε πολλά πρώτα σημεία επαφής, για παράδειγμα ιατρείο οικογενειακού γιατρού, κέντρο τηλεϊατρικής ή συνεργαζόμενο φαρμακείο.
Γιατί αυτή η αλλαγή; Σύμφωνα με τη BAG, η διαφορά ανάμεσα σε «οικογενειακό γιατρό» και «HMO» δεν ήταν πια σαφής. Γι' αυτό οι δύο κατηγορίες ενώνονται με το όνομα PRAXIS. Η παλιά κατηγορία «Άλλα μοντέλα», κυρίως η τηλεφωνική συμβουλή, γίνεται TEL_DIG. Οι PHARM και FLEX είναι νέες.
Το ταμείο σας μπορεί να δώσει άλλο εμπορικό όνομα στο μοντέλο του. Για να συγκρίνετε, κοιτάξτε την κατηγορία στο priminfo.
Σε τι δεσμεύεστε;
Σε πρόβλημα υγείας δεσμεύεστε να απευθυνθείτε πρώτα στο σημείο επαφής που προβλέπει το μοντέλο σας. Σύμφωνα με τη BAG, αυτός είναι ο βασικός κανόνας.
Τα μοντέλα μπορεί να έχουν και άλλους κανόνες, για παράδειγμα:
- την επιλογή ορισμένων παρόχων υγείας·
- τη χορήγηση φαρμάκων (ορισμένα μοντέλα απαιτούν γενόσημα).
Οι εξαιρέσεις (επείγον, γυναικολόγος, οφθαλμίατρος κ.λπ.) και όσα πρέπει να δηλώσετε μετά δεν ορίζονται με τον ίδιο τρόπο για όλους. Είναι γραμμένα στους όρους του ταμείου σας. Η BAG συμβουλεύει να διαβάσετε προσεκτικά τους όρους και τα έγγραφα του μοντέλου πριν το επιλέξετε.
Τι γίνεται αν δεν τηρήσετε τους κανόνες;
Ο νόμος λέει ότι, σε ένα εναλλακτικό μοντέλο, το ταμείο πληρώνει μόνο το κόστος των παροχών που δόθηκαν ή συνταγογραφήθηκαν από τους παρόχους που έχει ορίσει (LAMal, άρθρο 41 παρ. 4). Προσθέτει ότι οι υποχρεωτικές κατά τον νόμο παροχές είναι σε κάθε περίπτωση εγγυημένες.
Τι γίνεται στην πράξη αν πάτε κατευθείαν σε ειδικό χωρίς να περάσετε από την πρώτη επαφή εξαρτάται από τους όρους του ταμείου σας. Διαβάστε τους ή ρωτήστε γραπτώς το ταμείο πριν επιλέξετε μοντέλο.
Πόσα μπορείτε να εξοικονομήσετε;
Το ταμείο ορίζει μόνο του το ασφάλιστρο κάθε μοντέλου. Το διάταγμα για την ασφάλιση υγείας (OAMal, άρθρο 101) βάζει όρια:
- έκπτωση επιτρέπεται μόνο για διαφορές κόστους που προέρχονται από την περιορισμένη επιλογή παρόχων και τον τρόπο αμοιβής τους·
- πιο υγιείς πελάτες δεν δίνουν δικαίωμα σε έκπτωση·
- το ταμείο πρέπει να αποδείξει αυτές τις διαφορές με στοιχεία τουλάχιστον πέντε ετών·
- όσο δεν έχει αυτά τα στοιχεία πέντε ετών, το ασφάλιστρο του μοντέλου μπορεί να είναι το πολύ 20 % χαμηλότερο από εκείνο της κανονικής του ασφάλισης.
Δεν υπάρχει λοιπόν μία ενιαία έκπτωση για όλη την Ελβετία. Για να δείτε τη διαφορά στη δική σας περίπτωση, χρησιμοποιήστε τον επίσημο υπολογιστή priminfo.admin.ch. Συγκρίνει το τωρινό σας μοντέλο με άλλα και υπολογίζει την πιθανή εξοικονόμηση αν αλλάξετε ταμείο ή μοντέλο. Η BAG συμβουλεύει να επιλέξετε πρώτα το μοντέλο που ταιριάζει στις ανάγκες σας.
Δείτε επίσης τον οδηγό μας για τη μείωση ασφαλίστρων.
Πότε μπορείτε να αλλάξετε μοντέλο;
- Από το βασικό σε εναλλακτικό μοντέλο: οποιαδήποτε στιγμή, ακόμη και μέσα στη χρονιά (OAMal, άρθρο 100).
- Από εναλλακτικό σε άλλο μοντέλο ή στο βασικό: μόνο για την 1η Ιανουαρίου. Για την 1η Ιανουαρίου 2027 πρέπει να το δηλώσετε στο ταμείο σας γραπτώς έως τις 30 Νοεμβρίου 2026 (Δευτέρα).
- Καταγγελία για τις 30 Ιουνίου: δυνατή μόνο με το βασικό μοντέλο και την κανονική απαλλαγή (franchise) των 300 φράγκων. Με εναλλακτικό μοντέλο δεν είναι δυνατή.
Η 30ή Νοεμβρίου πλησιάζει. Στείλτε το αίτημά σας νωρίς, με συστημένη επιστολή ή με A-Post Plus, για να έχετε απόδειξη.
Μπορείτε επίσης να αλλάξετε ταμείο και μοντέλο ταυτόχρονα. Τα βήματα βρίσκονται στον οδηγό μας αλλαγή ασφαλιστικού ταμείου.
Ποιο μοντέλο σας ταιριάζει;
Η Kuittly δεν προτείνει κανένα ταμείο και κανένα μοντέλο. Μερικές χρήσιμες ερωτήσεις πριν επιλέξετε:
- Έχετε ήδη οικογενειακό γιατρό; Είναι στη λίστα του μοντέλου;
- Σας βολεύει μια πρώτη επαφή μέσω τηλεφώνου ή εφαρμογής;
- Πηγαίνετε συχνά σε ειδικούς; Τι λένε οι όροι του ταμείου γι' αυτούς;
- Είστε έτοιμοι να τηλεφωνείτε πάντα πρώτα ή να περνάτε πρώτα από το συμφωνημένο σημείο;
Να θυμάστε
Με την Kuittly
- Στο «Οι ασφαλίσεις μου» (δωρεάν) ανοίξτε τη βασική ασφάλιση υγείας και δηλώστε το «Μοντέλο ασφάλισης» (βασικό, οικογενειακός γιατρός, HMO, Telmed ή άλλο). Η εφαρμογή σάς θυμίζει ότι η καταγγελία για το τέλος Ιουνίου είναι δυνατή μόνο με το βασικό μοντέλο.
- Προσθέστε το ασφάλιστρο της επόμενης χρονιάς στο «Ασφάλιστρο επόμενης χρονιάς» (δωρεάν). Η Kuittly δείχνει τη διαφορά ανά έτος και σε ποσοστό, και ένα κουμπί για σύγκριση ταμείων αν το ασφάλιστρο αυξηθεί.
- Στο Ελβετικό ημερολόγιο (δωρεάν), η ενότητα για το ταμείο υγείας θυμίζει ότι η επιστολή σας πρέπει να φτάσει πριν από το τέλος Νοεμβρίου. Λαμβάνετε δύο δωρεάν υπενθυμίσεις, στις αρχές Οκτωβρίου και στις 18 Νοεμβρίου.
Η Kuittly δεν συγκρίνει τα μοντέλα και δεν στέλνει κανένα αίτημα στο ταμείο σας. Ο απολογισμός της χρονιάς (υπόλοιπο απαλλαγής και συμμετοχής) και ο υπολογισμός «Ποια απαλλαγή σού κοστίζει λιγότερο;» ανήκουν στο Kuittly Plus.
Δωρεάν · Android · σύντομα στο iPhone · χωρίς λογαριασμό
Πηγές
- BAG/OFSP – Ασφάλιση υγείας: μοντέλα με περιορισμένη επιλογή
- BAG/OFSP – Ασφάλιστρα και κόστος: συχνές ερωτήσεις
- BAG/OFSP – Ενημερωτικό φύλλο «Αλλαγή ασφαλιστικού ταμείου» (29 Σεπτεμβρίου 2026)
- priminfo.admin.ch – Αλλαγή ασφαλιστικού ταμείου
- priminfo.admin.ch – Εξοικονόμηση στη βασική ασφάλιση
- Fedlex – Ομοσπονδιακός νόμος για την ασφάλιση υγείας LAMal/KVG (SR 832.10)
- Fedlex – Διάταγμα για την ασφάλιση υγείας OAMal/KVV (SR 832.102)